Uw reacties
Reacties
| Na een jaar in de lucht te zijn geweest, is dit discussieforum per 12 maart gesloten. U kunt nu niet meer reageren. Voor belangstellenden blijft de mogelijkheid bestaan om alle argumenten en overwegingen voor of tegen de witte spelling, de taalkundige bespiegelingen in het algemeen en die over spellingkwesties in het bijzonder, nog eens door te lezen. Wij danken alle deelnemers voor hun bijdragen.
Platform de witte spelling |
G.C. Molewijk - Amsterdam
Het staat buiten kijf dat Wit beter bij het taalgevoel en de traditie aansluit dan Groen.
Dat er altijd betwistbare zaken overblijven is onvermijdelijk. Soms zijn die van het type ongelooflijk-ongelofelijk. Soms is er (gevoelsmatig) een verschil in betekenis: kortegof-korte golf, kleinbeeld-klein beeld.
Zoals mw Vd Olst zoëven op dit forum en ik woensdag opmerkte: er bestaan wel 'regels' maar je kunt aan de woorden vaak niet niet 'zien' onder welke regel ze moeten vallen. Zonder taalgevoel is correct spellen onmogelijk.
Over die opgerakelde quaestie Neanderthaler-neanderthaler: Neanderthaler is correct (traditie en afgeleid van een geografische naam, net als Cro-Magnonmens en Pekingmens) en neanderthaler is een Taalunie-fout. Wit bevat beide vormen. Wit wil bewust niet te veel van Groen afwijken. Wie nu conform de traditie wil schrijven, kiest Neanderthaler. Maar er moet worden toegegeven dat de dubbelvorm neanderthaler in het WB eigenlijk overbodig is.
Peter Kleiweg - Groningen
Mja. Als je het over een korte golf hebt schrijf je korte golf. Maar de kortegolf is toch echt de kortegolf. Je hebt het hier niet over golfjes in het water, maar over radiofrequenties: langegolf, middengolf, kortegolf, ultrakortegolf...
Daniël Mantione - Delft
Er is bij wit iets merkwaardigs aan de hand met het elektromagnetisch spectrum waar ik de logica niet helemaal van inzie: De korte golf moet van wit gespeld worden als kortegolf.
Er is niet vermeld dat het GB een afwijkende spelling heeft, wat wellicht aan een foutje doet denken, maar witte de spelling langegolf geeft toch weer de indruk dat het een doelbewuste wijziging is.
Gerard Nachbar - Almere
@G. Storms:
Ik herken die moedeloosheid; desondanks graag doorgaan! Het WB is gebaat bij kritiek, ook omdat de kans dat er - en ook nog sneller - wat mee wordt gedaan groter is dan in andere situaties.
In van Dale XII (vóór 1995) zijn alle groentesamengestellingen zonder n gespeld, dus conform GB1954. '1995' en '2005' geven hier dezelfde resultaten, maar dan wél om foute redenen: meervoud op -en EN -es.
[Na lezing van het verhaal van Daems dat hier gisteravond voorbijkwam viel bij mij het kwartje: de reden van die dubbele meervouden is die 'mooie' dubbele-uitsluitend-regel: *uitsluitend* een tussen-n indien *uitsluitend* een meervoud op -en. Ik begrijp verder van Daems dat de ministers het verboden om hieraan te sleutelen, terwijl ze dat eigenlijk wél wilden. Een belangrijke nuancering! Dit gedoe met dubbele meervouden is overigens een mooi voorbeeld van Matsiers 'regelfetisjisme' (NRC 20/10/2005), door René Appel in Nieuwspoort geciteerd.]
Kees Meijer - Hardenberg
Het is in één woord belachelijk dat jullie met een alternatief boekje komen! Hierdoor ontstaat er alleen maar nog meer onduidelijkheid in de Nederlandse taal. Denk eens aan al die buitenlanders die nu al zo'n moeite hebben met het Nederlands. Nederlands is zo en zo al een moeilijke taal...
Het gaat er bij mij om dat het niet goed is om alternatieven te hebben in een taal. We moeten gewoon heel duidelijk zijn en met z'n allen dezelfde norm aanhouden. Dat is het allermakkelijkst. Voor iedereen, want iedereen moet nu beide versies van bepaalde woorden kennen en straks krijg je te maken met mensen die eigen alternatieven gaan bedenken... Want he, je mag nu kiezen! Maar welke van de twee is nu echt correct? Allebei? Tuurlijk niet, je kunt niet twee varianten hebben in een taal. Dat is je reinste waanzin. We draaien hier alleen maar verder door in Nederland.
Kortom, afschaffen die handel!
Karel van den Heuvel - Muziekliefhebber
Gefeliciteerd met Uw Witte Boekje. Het is in het algemeen echt beter. Ik zag ook de overzichten in de krant.
Toch een paar missers?
Mijn ook viel op Matthäuspassion (coorect) en ..... Matteüspassie!
Geen enkele muziekkenner schrijft Matteüs maar natuurlijk Mattheüs!!
Die H hoort in die naam. U dwingt mij zo om de Duitse aanduiding te gebruiken. Dat moet toch echt in de volgende druk worden verbeterd. Het zal een drukfout zijn?
De zgn NBV is hier NIET de norm! De norm is de traditie der muziekkenners.
Gertrudis van der Olst - Amsterdam
Bij groente zijn eigenlijk alleen groentewinkel, groentesoep enz. correct. De N is hier raar.
Hoewel het WB echt objectief superiur is aan het GB, staan er m.i. inderdaad overbodige dubbelvormen in.
GB verminkt bijv. Neanderthaler tot neanderthaler (een ongelooflijke blunder die we hier al eerder hebben besproken) maar WB geeft Neanderthaler en neanderthaler. Nu zal ieder mens met normaal taalgevoel en kennis van woordbeelden Neanderthaler schrijven zodat neanderthaler de 'functie' vervult van het nutteloze kultuur en kommissie in GB54.
Maar waarom zo'n idiote dubbelvorm opgenomen? Had alleen opgenomen Neanderthaler met tussen haakjes (GB: neanderthaler) zodat eenieder kan zien waar het GB de mist ingaat.
Het is denk ik zoals de heer Molewijk woensdag zei: Wit staat dichter bij de traditie dan Groen, maar er staan ook een paar vreemde dingen in. Dat had gemakkelijk voorkomen kunnen worden.
Gertrudis van der Olst - Amsterdam
Dat verhaal over die regels hebben we hier al eeder gehad. Het is misleidend gepraat.
a. Er zijn geen regels maar alleen vuistregels.
b. dat is ook woensdag in Nieuwspoort aan de orde gekomen: je kunt meestal niet weten of een woord bij een regel past. Je kunt niet 'zien' dat lopen sterk is en hopen zwak. Je kunt niet 'zien' dat het meervoud van industrie industrIEËN is en van kolonie kolonIËN. Je moet daarvoor eerst de taal leren spreken en in het laatste geval weten waar de klemtoon ligt.
Bij klinkerbotsingen zijn er nooit geheel vaste regels geweest. De Taalunie heeft de vuistregel trema bij afleidingen en streepje bij samenstellingen verminkt door de zaak met spitsvondigheden op te leuken.
Drieëntwintig is zogenaamd 'fout' maar staat veel fraaier. Reïntegratie is goed vanwege de traditie en omdat het raar is om 're' alsd los woord te zien. Zoëven is goed omdat het net als waarom geen echte samenstelling meer is maar eerder een woord als ruïne.
G. Storms - Hasselt
Neem even de Witte Gids bladzijde 311. Daar staat het trefwoord 'groente'. We kunnen daarmee samenstellingen makeen: 'groenteafdeling', 'groente-extract', 'groentenmarkt', 'groente-en-vleesgerecht'. Hoe moet het nu met groente(n)soep? groente(n)schotel, groente(n)veiling? groente(n)winkel? (en tientallen andere.) Deze woorden hadden in 1954 géén tussen-n. De Witte Spelling introduceert dus wel degelijk vormen die totaal nieuw zijn. En dan klaagt men omdat de Taalunie onnodig nieuwigheden bedenkt?
Ik hou hier op met discussiëren. Ik wens de adepten van Wit veel plezier met hun nieuwe product. Ik vind de analogie van 1954, 1995 én 2005 (alles met groente zonder n) véél eenvoudiger dan woord per woord te moeten beslissen, zeker als het niet eens in het Heilige Boekje staat.
I. Pietersma - Hoorn
Taal is iets in het leven wat niet constant is. Veranderingen en aanpassingen zijn noodzakelijk, maar moet wel logisch blijven. En met de hedendaagse veranderingen is de logica ver te zoeken. Ook zet ik vraagtekens bij de 'zin' en het 'nut' van deze veranderingen. Ik denk dat het tegenwoordig ook niet meer om de verandering c.q. aanpassing gaat, maar om 'interessant' te zijn en te doen. Geen wonder dat wij geen Groot Dictee winnen met onze wispelturige spellingsverandering. We zijn qua taal het spoor gewoon bijster en weten van gekkigheid niet meer hoe idioot we moeten doen. Zolang mensen nog hun twijfels hebben of ze 'wanneer' met 1 of 2 n-en moeten schrijven, zie ik er het nut er niet van in om bijv. de VUT met hoofdletters te schrijven en CAO met kleine letters. Of is het nou hoofd letters(los van elkaar) en kleineletters(aaneen)?
Daniël Mantione - Delft
@G.Storms:
Het gaat er mij niet om dat de regels van groen niet toepasbaar zijn, als je ze leert zal dat wel lukken. Maar de spelling is geen speeltuin waar je iedere 10 jaar je nieuwste experimenten op los kunt laten.
Immers, aanpassing is voor de maatschappij zeer duur. Dat is ook de kritiek op groen, opmerkingen die van de kranten vandaan kwamen waren in de trans van als je de nieuwe regels wilt kunnen toepassen, moet je terug naar school.
Ik ga niet de regel '95 door dik en dun verdedigen, want zo mooi is die regel helemaal niet. Maar, als je iets aanpast, doe het dan ook echt goed. Als je dat niet kunt, doe het dan niet. Ik kan me dan ook goed vinden in deze keuze van wit.
Peter Kleiweg - Groningen
G. Storms is kortzichtig. Je kunt alleen maar vertrouwen op wat je leert en wat je leest in woordenboeken als de spelling zichzelf blijft. De Taalunie heeft met zijn regeltjes de woordenboekenmakers zover gekregen niet meer goed te spellen. Als taalgebruiker ben je de pineut, of je de regels nou volgt of niet.
Of je moet net zo doen als de Belgische leraren willen: alle teksten die niet voldoen aan de laatste grillen van de Taalunie bij leerlingen vandaan houden. Alle literatuur van voor 2005 in de prullebak. En alle volwassen terug naar school.
Daniël Mantione - Delft
Weer mislukt, dan maar kwaadschiks:
http://tinyurl.com/gafpy
Daniël Mantione - Delft
Grr.... Prutsforum. Nog een poging:
http://www.ua.ac.be/download.aspx?c=frans.daems8n=317338ct=327568e=86038
De reden waarom men alsnog een regel nodig was was eenvoudig:
a) Er moest beslist worden wat wel en wat niet een n zou krijgen.
b) Zo min mogelijk woorden moesten veranderen.
Hoe complex de regel zelf werd was irrelevant. Men ging er van uit dat men die regel zou vergeten en alleen nog maar naar analogie ging spellen...
Daniël Mantione - Delft
Hmmm.... Nog altijd niet begrepen waar de regel '95 voor diende? Het is waar dat groen een nieuwe monsterregel introduceerde, maar lees verder. Als we alle samenstellingen van een basiswoord gelijk zouden schrijven zou het allemaal veel beter worden, want dan hoefden we allemaal alleen maar analogieën te leren.
Lees dit stuk van Taaluniemanipulator Frans Daems, hij gelooft er zo te zien nog steeds in:
http://www.ua.ac.be/download.aspx?c=frans.daems
G. Storms - Hasselt
Peter Kleiweg heeft een hekel aan spellingregels. Goed nieuws! Hij hoeft ze niet te volgen. Hij mag elk woord schrijven zoals hem dat goeddunkt, en hij mag zelfs gebruik maken van woordenlijsten om woorden op te zoeken als hij een tip wil. Regels zijn echt niet nodig voor de kwesties waar het hier over gaat(tenzij bijvoorbeeld voor werkwoordsspelling).
G. Storms - Hasselt
@Daniël Mantione
Inderdaad, Wit keert voor de Latijnse en Griekse voorzetsels terug naar GB95. Wie het allemaal niet uitmaakt, zegt dat natuurlijk niks. Maar wie geprobeerd heeft deze "regel" (sommige voorzetsels krijgen doorgaans een koppelteken) te volgen, was blij dat GB05 daar een eind aan maakte. Maar de Witte hebben blijkbaar liever verwarring. Ik wens ze daar veel plezier mee.
Voor de rest: GB behandelt "reïncarnatie" niet als een samenstelling. Dat is een betwistbaar oordeel over dit ene woord. Maar ook Wit velt dit soort oordelen. Kijk naar hoe het omspringt met co-. Als dit niet te moeilijk is voor co- waarom zou het dan wél te moeilijk zijn voor re-?
Peter Kleiweg - Groningen
Nee, de Taalunie past geen analogie toe. Die bedenkt regels waar alles aan moet voldoen, bestaande analogie negerend.
Peter Kleiweg - Groningen
anti-vóétbal
anti-psychiatríé
ántipsychiatrie
antisemítisch
antidemocrátisch
cóntra-expertise
Gerard Nachbar - Almere
Misschien is het met die regels bij het spellen wel zo dat ze er weliswaar zijn, maar dat we er ons niet meer van bewust zijn. Automatismen. Vergelijk het met autorijden. Er is een bepaalde volgorde van gasgeven, schakelen, remmen et cetera. Gister reed ik terug van Nieuwspoort naar Almere. Pas op de Stichtse Brug, met nog zo'n 10 km voor de boeg, realiseerde ik mij dat ik bijna thuis was. En dát tijdens de avondspits op de A12 en de A27!
Overige reacties:
1-20 | 21-40 | 41-60 | 61-80 | 81-100 | 101-120 | 121-140 |
141-160 | 161-180 | 181-200 | 201-220 | 221-240 | 241-260 | 261-280 |
281-300 | 301-320 | 321-340 | 341-360 | 361-380 | 381-400 | 401-420 |
421-440 | 441-460 | 461-480 | 481-500 | 501-520 | 521-540 | 541-560 |
561-580 | 581-600 | 601-620 | 621-640 | 641-660 | 661-680 | 681-700 |
701-720 | 721-740 | 741-760 | 761-780 | 781-800 | 801-820 | 821-840 |
841-860 | 861-880 | 881-900 | 901-920 | 921-940 | 941-960 | 961-980 |
981-1000 | 1001-1020 | 1021-1040 | 1041-1060 | 1061-1080 | 1081-1100 | 1101-1120 |
1121-1140 | 1141-1160 | 1161-1180 | 1181-1200 | 1201-1220 | 1221-1240 | 1241-1260 |
1261-1280 | 1281-1300 | 1301-1320 | 1321-1340 | 1341-1360 | 1361-1380 | 1381-1400 |
1401-1420 | 1421-1440 | 1441-1460 | 1461-1480 | 1481-1500 | 1501-1520 | 1521-1540 |
1541-1560 | 1561-1580 | 1581-1600 | 1601-1620 | 1621-1640 | 1641-1660 | 1661-1680 |
1681-1700 | 1701-1720 | 1721-1740 | 1741-1760 | 1761-1780 | 1781-1800 | 1801-1820 |
1821-1840 | 1841-1860 | 1861-1880 | 1881-1900 | 1901-1920 | 1921-1940 | 1941-1960 |
1961-1980 | 1981-2000 | 2001-2020 | 2021-2040 | 2041-2060 | 2061-2080 | 2081-2100 |
2101-2120 | 2121-2140 | 2141-2160 | 2161-2180 | 2181-2200 | 2201-2220 | 2221-2240 |
2241-2260 | 2261-2280 | 2281-2300 | 2301-2320 | 2321-2340 | 2341-2360 | 2361-2380 |
2381-2400 | 2401-2420 | 2421-2440 | 2441-2460 | 2461-2480 | 2481-2500 | 2501-2520 |
2521-2540 | 2541-2560 | 2561-2580 | 2581-2600 | 2601-2620 | 2621-2640 | 2641-2660 |
2661-2680 | 2681-2700 | 2701-2720 | 2721-2740 | 2741-2760 | 2761-2780 | 2781-2800 |
2801-2820 | 2821-2840 | 2841-2860 | 2861-2880 | 2881-2900 | 2901-2905 |
