Uw reacties
Reacties
| Na een jaar in de lucht te zijn geweest, is dit discussieforum per 12 maart gesloten. U kunt nu niet meer reageren. Voor belangstellenden blijft de mogelijkheid bestaan om alle argumenten en overwegingen voor of tegen de witte spelling, de taalkundige bespiegelingen in het algemeen en die over spellingkwesties in het bijzonder, nog eens door te lezen. Wij danken alle deelnemers voor hun bijdragen.
Platform de witte spelling |
Daniël Mantione - Delft
Zeker, analogie, dat dacht de Taalunie ook. Alle samen stellingen hetzelfde: paardenbeslag, paardenbiefstuk, paardenbloem.
Het resultaat van die taktiek was grote onvrede en uiteindelijk een witte spelling die naar een eenvoudige regel terugkeert.
Gerard Nachbar - Almere
Tip: de verschillen tussen de twee soorten 'anti' uiten zich direct in de positie van de hoofdklemtoon van het totale woord. 'Antidemo*cra*tisch' en '*an*ti-voetbal'. Overigens: tijdens het WK Voetbal hebben wij veel detectives op Nederland 1 gezien, want wij waren toen 'anti*voet*bal'.
Peter Kleiweg - Groningen
Om "zoetwatervis" goed te schrijven kijk je naar hoe vergelijkbare woorden worden geschreven. Analogie is de regel. Het enige waar je expliciet een regel voor nodig hebt is om onderscheid te maken tussen 'gebeurd' en 'gebeurt'. Die regel is er, en die regel is simpel. En juist hier maken de mensen de meeste fouten.
Daniël Mantione - Delft
Kijk, er zit natuurlijk een hoop waarheid in dat je woorden gewoon moet leren, maar Nederlands is gewoon een taal waarbij woorden veranderen naar gelang hun functie.
Het mooiste voorbeeld is word/wordt, dat kun je alleen maar goed doen met een regel. Het aantal samenstellingen in het Nederlands is oneindig, om woorden als "zoetwatervis" goed te schrijven, heb je toch echt een regel nodig. Het woord in de dictees opnemen is zinloos, want er zijn oneindig veel mogelijkheden en geeft alleen maar risico dat men het bijvoorbeeld met "zoet snoepgoed" verwart.
Goed spellen is gewoon een combinatie van regels en woordbeelden kennen. Eén van de twee doorstrepen leidt tot verkeerde resultaten.
Peter Kleiweg - Groningen
l met regeltjes die bedacht zijn door een of andere commissie heb je niks.
Peter Kleiweg - Groningen
Dat van 'financiën' en 'kopieën', daarvoor heb ik inderdaad ook een regel geleerd op de lagere school. Een van de weinige. Maar over het algemeen was spellingonderwijs domweg leren hoe je de woorden moest schrijven. We kregen dictees, en als we daarin geen spelfouten maakten dan was het goed. We kregen geen overhoringen met vragen als "Wat is regel 7C voor het gebruik van het koppelteken".
De spelling is niet in goede handen bij regelmakers. Als je goed wilt schijven dan schrijf je een woord zoals je het geleerd hebt. Heb je het niet geleerd, of ben je het vergeten, dan kijk je in een woordenboek. Staat het woord er niet in dan spel je naar analogie van een woord dat er wel in staat. Wat echt helpt bij het spellen van moeilijke woorden is een goed woordenboek, geen gids met spellingregels. wat je dus nodig hebt is een goed woordenboek, gemaakt door lexicografen die hun vak verstaan, die verstand hebben van orthografie. Aan een woordenboek gemaakt op basis van geromme
Daniël Mantione - Delft
Klinkerbotsing, ja hoela. Reïncarnatie is geen klinkerbotsing?
En dat is de kern van het probleem met groen. Men verandert woorden. Als het eenvoudiger wordt, nou ok. Maar als je nieuwe moeilijkheden introduceert, wat los je dan op?
Peter Kleiweg - Groningen
Ik denk dat mijn taalgebruik voldoende ontwikkeld is, en ik geen regels nodig heb, groene noch witte, om goed te kunnen schrijven. Ik gebruik het koppelteken:
- bij koppeling van woorden (rood-rooms kabinet)
- op plaatsen waar een trema nodig zou zijn, waar die niet echt op z'n plaats lijkt (machine-industrie)
- bij opsommingen (hier vooraan dus)
Dan krijg ik:
pro-westers
antidemocratisch
contrarevolutionair
En ook:
antisemitisch
anti-voetbal
En verder:
appels-en-perenvergelijking
Maar ook:
anti-psychiatrie
antipsychiatrie
Let op dat anti-psychiatrie iets heel anders is dan antipsychiatrie.
Of dit groen of wit is mag een ander uitzoeken.
Daniël Mantione - Delft
Volgens mij vervangt wit hier geen regel, maar beschrijft men de situatie van GB95. Ik heb het niet bij de hand maar in de internetlijst ftp://ftp.tue.nl/pub/tex/GB95 kan ik zo gauw geen verschillen met wit ontdekken.
Gerard Nachbar - Almere
Alvast een tip die de algemene bruikbaarheid van het WB verhoogt. Ik kan hier geen tabellen insturen, maar midden op pagina 9 ontbreekt het volgende type index- en opzoekinformatie:
Hoofdstuk I Algemene regels; regels 1-3; pagina 13
[enzovoorts]
Hoofdstuk XII Afbrekingen en symbolen; regels 80 - 81; pagina 102
Hoofdstuk XIII Afbreken; regel 82; pagina 106.
Zoals het nu is, moet je, als je iets over de tussen-n wilt weten, eerst een relevant lemna opzoeken en daar het regelnummer ophalen.
Is overigens meer iets voor de uitgever en niet voor de redactie.
Overigens: een trefwoordenindex is ook nooit weg.
G. Storms - Hasselt
@Daniël Mantione:
Hoezo, bij klinkerbotsing is het moeilijker?
Groen: bij klinkerbotsing altijd een streepje bij samenstelling
Wit: bij klinkerbotsing soms streepje (co-educatie), soms trema (coëxistentie) bij samenstelling.
G. Storms - Hasselt
@Daniël Mantione:
Goed. En leg me nu eens uit waarom de Witte Gids een regeling die goed toepasbaar is vervangt door een die je minder goed kunt toepassen. En die dan nog weet te verkopen als een vereenvoudinging.
Gerard Nachbar - Almere
Ongetwijfeld weer een van mijn vele 'insinuatiën', maar ik waag het er toch maar op: Ja, regels van de spelling waren er toen ook al. Voorbeeldje: de spelling van de meervouden 'financiën' en 'kopieën' is gebaseerd op de plaats van de klemtoon in de enkelvoudsvorm. Een van die vele ongewijzigde hamerstukken waarbij groen en wit het volledig met elkaar eens zijn. Zie WB06, regel 24, pagina 34.
Peter Kleiweg - Groningen
Het anti in antisemitisch is niet hetzelfde als het anti in anti-voetbal. In het eerste geval is het een voorvoegsel, in het tweede geval niet. Geen lijstjes leren, geen regeltjes leren, maar taalgevoel aanleren, zodat je het onderscheid ziet.
Daniël Mantione - Delft
Ok, antidemocratisch ontbreekt, maar is neem ik aan goed. De andere waren goed.
Inderdaad, lijstjes leren is niet elegant en is ook lastig te onthouden. Maar groen komt hier ook zeer slecht weg, ik had namelijk niet 6C moeten toepassen maar 7B. Bovendien is dit een selectie woorden waarbij zich geen klinkerbotsing voordoet, en juist die woorden zijn het grote twistpunt in groen.
Daniël Mantione - Delft
"Antidemocratisch" staat niet in het WB, contrarevolutionair was goed. Over pro-westers doen we geen uitspraak want die staat in regel 59 als voorbeeldwoord.
Nu groen, regel 6C:
prowesters
antidemocratisch
contrarevolutionair
G. Storms - Hasselt
@Daniël Mantione:
Groen Boekje:
prowesters
antidemocratisch
contrarevolutionair
Regel: een voorzetsel schrijven we aan het grondwoord vast. Maar: er mag altijd een streepje staan.
Wit Boekje:
Regel: na bepaalde voorvoegsels komt er een streepje, na andere niet. Na sommige komt er soms een streepje.
pro-westers
contrarevolutionair
antidemocratisch? Dat hangt ervan af: er staat antisemitisch zonder streepje en anti-voetbal (niet van voetbal houdend) met streepje.
Conclusie: gelijkaardige voorvoegsels worden in de Witte Gids verschillend behandeld. De taalgebruiker moet dus lijstjes uit het hoofd leren.
Tel uit je winst.
Peter Kleiweg - Groningen
Waanzin. Op de lagere school leerde ik woorden schrijven. Regels over de spelling? Waren die er toen?
Daniël Mantione - Delft
Ok, ik ga regel 59 proberen toe passen, controle nadat ik dit bericht ingestuurd heb.
pro-westers
antidemocratisch
contrarevolutionair
G. Storms - Hasselt
Nog altijd geen moed gevonden om over de kwaliteiten en gebreken van de Witte Gids te oordelen? Hier nog een opgave voor de dapperen. Zoek uit hoe je pro(-)westers, anti(-)democratisch en contra(-)revolutionair schrijf. In het Groene én in het Witte Boekje. En zeg daarna wie de gebruikersvriendelijke regels heeft.
Overige reacties:
1-20 | 21-40 | 41-60 | 61-80 | 81-100 | 101-120 | 121-140 |
141-160 | 161-180 | 181-200 | 201-220 | 221-240 | 241-260 | 261-280 |
281-300 | 301-320 | 321-340 | 341-360 | 361-380 | 381-400 | 401-420 |
421-440 | 441-460 | 461-480 | 481-500 | 501-520 | 521-540 | 541-560 |
561-580 | 581-600 | 601-620 | 621-640 | 641-660 | 661-680 | 681-700 |
701-720 | 721-740 | 741-760 | 761-780 | 781-800 | 801-820 | 821-840 |
841-860 | 861-880 | 881-900 | 901-920 | 921-940 | 941-960 | 961-980 |
981-1000 | 1001-1020 | 1021-1040 | 1041-1060 | 1061-1080 | 1081-1100 | 1101-1120 |
1121-1140 | 1141-1160 | 1161-1180 | 1181-1200 | 1201-1220 | 1221-1240 | 1241-1260 |
1261-1280 | 1281-1300 | 1301-1320 | 1321-1340 | 1341-1360 | 1361-1380 | 1381-1400 |
1401-1420 | 1421-1440 | 1441-1460 | 1461-1480 | 1481-1500 | 1501-1520 | 1521-1540 |
1541-1560 | 1561-1580 | 1581-1600 | 1601-1620 | 1621-1640 | 1641-1660 | 1661-1680 |
1681-1700 | 1701-1720 | 1721-1740 | 1741-1760 | 1761-1780 | 1781-1800 | 1801-1820 |
1821-1840 | 1841-1860 | 1861-1880 | 1881-1900 | 1901-1920 | 1921-1940 | 1941-1960 |
1961-1980 | 1981-2000 | 2001-2020 | 2021-2040 | 2041-2060 | 2061-2080 | 2081-2100 |
2101-2120 | 2121-2140 | 2141-2160 | 2161-2180 | 2181-2200 | 2201-2220 | 2221-2240 |
2241-2260 | 2261-2280 | 2281-2300 | 2301-2320 | 2321-2340 | 2341-2360 | 2361-2380 |
2381-2400 | 2401-2420 | 2421-2440 | 2441-2460 | 2461-2480 | 2481-2500 | 2501-2520 |
2521-2540 | 2541-2560 | 2561-2580 | 2581-2600 | 2601-2620 | 2621-2640 | 2641-2660 |
2661-2680 | 2681-2700 | 2701-2720 | 2721-2740 | 2741-2760 | 2761-2780 | 2781-2800 |
2801-2820 | 2821-2840 | 2841-2860 | 2861-2880 | 2881-2900 | 2901-2905 |
