Uw reacties
Reacties
| Na een jaar in de lucht te zijn geweest, is dit discussieforum per 12 maart gesloten. U kunt nu niet meer reageren. Voor belangstellenden blijft de mogelijkheid bestaan om alle argumenten en overwegingen voor of tegen de witte spelling, de taalkundige bespiegelingen in het algemeen en die over spellingkwesties in het bijzonder, nog eens door te lezen. Wij danken alle deelnemers voor hun bijdragen.
Platform de witte spelling |
Herman Callens - Herk-de-Stad
"Slecht onderwijs". "Makkelijk te leren".
Het zijn enkele van de uitspraken die hier worden gedaan of beaamd, door mensen die niet in het onderwijs staan, niet weten wat 'leren' is (en hoe dat precies gebeurt) en al evenmin wat 'leren spellen' is. Van leren zie je enkel een input en een output: wat onderweg gebeurt, en of en hoe de output 'resulteert' uit de input is een stuk minder helder.
'Makkelijk te leren' is vaak de fictie van wie niet begrijpt dat 'men iets niet begrijpt'. De wereld is vol makkelijk te leren dingen die toch niet geheel zijn geleerd. Ondanks góéd onderwijs. Dát heeft mijn generatie gehad. En toch: ze maken nog wel c/k-fouten. Dat kun je alleen (af)leren, niet "in een paar weken", maar als je AL die woorden geregeld SCHRIJFT. En dat doet niemand. Zo simpel is het. Dan is één grafeem (en weinig uitzonderingen) een stuk makkelijker.
Herman Callens - Herk-de-Stad
@ de Jong (zuinigheid met tekens)
Wie Nederland met Congo vergelijkt, is wellicht nooit in Congo geweest. Als alles wat hier over het Nederlandse onderwijs wordt verteld waar is, dan zitten jullie goed: dieper zakken kan niet meer, je kunt alleen weer omhoog. Het is mij enkel een raadsel hoe Nederland, met zo veel onbevoegden en zo weinig academici op de juiste plaats, nog enigszins functioneert, van hieruit gezien. Tuurlijk, met de nieuwste spelling is dat straks wel gedaan. We zullen jullie politiek-correct gedenken.
@ dhr. Molewijk, mevr. van der Olst
Afweerverschijnselen? Wie weinig leest, leest doorgaans alleen eigentijdse dingen. Wie zich laat afschrikken door een lichtjes andere spelling, zou wel eens een nogal beperkte 'culturele interesse' kunnen hebben. En Kollewijn, en de 'marksistiese' spelling, ja, die kom je vééééél tegen.
Herman Callens - Herk-de-Stad
Akkoord Gerard, dat het woord niet problematisch is, maar gewoonlijk vindt men daar wel wat op.
Er is dan wel iemand die stelt: 'potloodgemeente-eigendom' staat "raar", 'potloodgemeenteëigendom' is "mooier". Of omgekeerd, want er kan hier veel.
Bij (het vrije) wit kan 'potloodgemeenteneigendom' ook, maar de kans bestaat dat men hier een "taalgevoel" of een "vuistregel" inroept om die witte gulheid te ontkennen. Of niet, als dat beter uitkomt.
Alleen het - antigroene - besluit staat a priori vast. Er zijn dus nog zekerheden.
Dit alles om er even op te wijzen dat 'men' hier graag praat over wat niet ter zake doet. De naam "HeiligLandStichting" valt en daar gaan we: meieren over de "juiste" spelling, terwijl de stichting kan doen wat ze wil (i.c. 'Heilig Landstichting', cf. hun site, en overeenstemmend met groen én wit).
Gerard Nachbar - Almere
De nieuwste samenstelling, in groen gelijk aan in wit en qua tussen-n niet problematisch, luidt: potloodgemeente. De grootste potloodgemeente is Amsterdam (cf. afgekeurde stemmachines).
Herman Callens - Herk-de-Stad
Over 'na-apen' e.d. kunnen we bezig blijven. Laat sommigen maar eens wat literatuur raadplegen. Daar is de consensus niet dat het geen samenstelling is, wel dat het gaat om een samenkoppeling (n.b. telkens onderdeel van het hoofdstuk 'Samenstellingen'). Dat de delen niet echt zo los zijn als die van bv. 'nadoen', maakt voor de taalgebruiker geen verschil: hij gebruikt 'na-apen' exact hetzelfde als andere scheidbare werkwoorden. Trouwens, de alternatieven (afleiding of ongeleed woord)? Toon maar aan.
WB deelt die zienswijze, zie r. 58 p. 75, waar 'na-apen' bij de voorbeelden staat en er 'en plus' wordt geëxpliciteerd: "Deze regel geldt uitsluitend voor samenstellingen". Van het quasi-losse 'apen' maakt WB kennelijk geen punt.
Er bestaat geen kennis waaruit 'naäpen' als correcte spelling kan worden afgeleid. WB heeft (althans) dat begrepen. Zij wel.
G.C. Molewijk - Amsterdam
@Nachbar
De omzetting van teekendoos in tekendoos en visch in vis was een ingrijpende visuele zaak, ook op de scholen. In 1954 zijn zeer veel woorden die iedereen regelmatig ziet (zag) gewijzigd: athleet, anthraciet, rheumatiek, amphitheater, rhetorica, October, aethergolf. Opnieuw een ingrijpende wijziging.
De Bosatlassen en andere atlassen alsmede veel aardrijkskundige naslawerken kenden tot ver na de Tweede Wereldoorlog een fantasiespelling: Tessel, Abkoude, Koevorden, Kuilenburg (= Culemborg!!), IJselmeer, Hengeloo (!) enz. Er bestonden zelfs meerdere fantasiespellingen. Deze atlassen en boeken zijn daarom onbetrouwbaar wanneer men wil achterhalen wat de officiële spelling was (is).
De aanduiding Heilige-Landstichting is correct Nederlands. Mee eens! Het ging echter om de kwestie hoe die 'plaats' officieel werd en wordt aangeduid en dan werd Heilig vaak niet verbogen.
Katholieken hanteerden vaker afwijkende schrijfwijzen zoals Jesus en Jerusalem.
Gerard Nachbar - Almere
@Molewijk (nogmaals) (kwestie HLS)
In het Aardrijkskundig Woordenboek van K Ter Laan uit 1947 wonen 1100 van de 11.000 Groesbekers in "Dekkerswald (Heilige Landstichting)". Die verbuiging zat dus wel degelijk in de officiële naam van dit gemeenteonderdeel en voelt niet alleen normaal aan maar *is* het ook.
Gerard Nachbar - Almere
@Molewijk
'1947' (1946 in België) is voor iedereen terwijl dat al in 1934 voor het onderwijs in NL gold. (Ik bezit diverse Bosatlassen: een *Atlas der geheele aarde* uit 1932 en een *Atlas der gehele aarde* uit 1936.) Corrigeer me als ik het fout heb, maar ik dacht dat het alleen neerkwam op e, a, s in plaats van ee, aa en sch. '1954' bracht via de Woordenlijst ingrepen in kwesties zoals de uitheemse 'ph', 'ae', 'qu' et cetera.
Ik heb overigens geen enkel waardeoordeel over het aantal naoorlogse spellingwijzigingen.
G.C. Molewijk - Amsterdam
CORRECTIE
Ik schreef zoëven Heilige-Landstichting. Die verbuiging voelt als normaal aan, maar zat echter ook vroeger niet in de naam. Ik bedoelde dus dat ik de spelvormen Heilig-Landstichting en Heilig Land Stichting had aangetroffen.
G.C. Molewijk - Amsterdam
@Nachbar
Dank voor uw overzicht. Ik zal er z.s.m. naar kijken. Wel is het zo dat als u de wijziging van 1947 meetelt op meer naoorlogse wijzigingen uitkomt dan u hoopt, vreest of vermoedt.
@Heilige-Landstichtinggangers
Ook ik ben vroeger in de Heilige-Landstichting geweest. Naar mijn herinnering werd er toen wisselend Heilige-Landstichting (correct) of Heilige Land Stichting (fout) geschreven.
In veel eigennamen zijn statutair vastgelegde spelfouten aan te treffen. Het nabijgelegen openluchtmuseum over Afrika heette (toen) Afrika Museum terwijl Afrikamuseum correct is.
Het is mogelijk dat de zich 'moderniserende' Heilig-Landstichting zich nu HeiligLandStichting noemt. Dat zou zeer te betreuren zijn want die spelling is inderdaad geënt op onbeholpen gedoe van scribenten die modieuze folders volkalken.
De naam Bijbels Openluchtmuseum wordt ook wel gebruikt; totale onzin omdat het geen openluchtmuesum is. Alls gebouwen zijn (verkleind) nagebouwd.
Gerard Nachbar #4 - Almere
[Hokje] [Aanvulling] Mijn perceptie van ABS/TS is gebaseerd op De Vries en Te Winkel. Al die moderniteiten zijn vleesch noch visch. Beschouw werk van DV en TW niet als een spellingwijziging. (Rudy Kousbroek?)
Ik behoor tot die oude generatie die het niet nodig vindt om zelfs iets relatief onbenulligs als de Engelse werkwoordvormen of de kwestie sms'en/esemessen/es-em-essen/sms-en door een spellingcommissie te laten regelen - omdat ik te oud ben om die werkwoorden daadwerkelijk te doen.
Gerard Nachbar #3 - Almere
[Hokje] Ik moet in mijn werkomgeving met Groen werken en doe privé lekker wit. (Keurige secretaresse doet thuis aan SM.)
[Hokje] Ik doe het wit (WB06). Erken dus impliciet een aantal niet door wit teruggedraaide groene ingrepen. (Het spellingequivalent van het sonjabakkerdieet.)
[Hokje] Zoals ik spel zou eigenlijk iedereen het moeten doen. Ik verkondig mijn spellingevangelie via het wittespellingforum. (Cf. normen-en-waardendebat van Kops Hout = Balkenende.)
[Hokje] Zoals ik spel zou eigenlijk iedereen het moeten doen. Ik verkondig mijn spellingevangelie niet via het wittespellingforum. Ik heb immers wel wat beter te doen. (Hedonist.)
[Hokje] [aanvullingen van anderen.]
Gerard Nachbar #2 - Almere
Hoe spelt u eigenlijk? Wat zijn de mogelijkheden? Plaats maar vinkjes waar die naar uw inzicht moeten komen te staan.
[Hokje] Ik shop bij wit en groen en maak mijn eigen mix. Gebruik 'per se' (DSZIDHG) en dus niet het foeilelijke witte 'persé'. (Liefhebbers van katten en Loesje-posters - klopt voor mij.)
[Hokje] Ik spel zoals ik het heb geleerd en verder trek ik me niets aan van welke kleur dan ook. Leve de anarchie! (Het Kleiwegtype.)
[Hokje] Mijn perceptie van ABS/TS is gebaseerd op De Vries en Te Winkel. Al die moderniteiten zijn vleesch noch visch. Beschouw werk van DV en TW niet als een spellingwijziging. (Rudy Kousbroek?)
[Hokje] Mijn perceptie van ABS/TS is gebaseerd op Marchant, 1946/47, al dan niet in combinatie met GB54. (Ik denk dat G C Molewijk ergens hier moet worden geplaatst.)
[Hokje] Moet in mijn werkomgeving met Groen werken, doe dat privé ook. (Moegestredene met stockholmsyndroom jegens groen.)
Gerard Nachbar #1 - Almere
WAT WILLEN WE NOU EIGENLIJK WEL/NIET?
Het is overduidelijk dat de meeste bijdragers aan dit forum niets moeten hebben van welke spellingwijziging dan ook. Zij hechten aan ABS dan wel TS dan wel DSZIDHG = De Spelling Zoals Ik Die Heb Geleerd. Mijn 19 maanden oude kleinzoon is een tabula rasa en zijn DSZIDHG zal te zijner tijd zijn gebaseerd op het ABS/TS plus (relatief weinig) wijzigingen in het kader van het groene gedachtengoed.
Zelf spel ik op basis van Wit plus een paar elementen van '1954', '1995' en '2005'; '1954' vanwege de tussen-n en '1995' en '2005' vanwege de aaneenschrijfregel voor meerledige samenstellingen en de Tweede Kamerregel. (Op woordniveau ben ik dus alleen groen voor wat betreft de tussen-n van 1954.) Ben dus niet a priori tegen het totale groene gedachtengoed. Verder stel ik nuchter vast dat het overgrote deel der woorden die we schrijven door geen enkele naoorlogse spellingwijziging is 'aangetast'.
Contrôlevrouw - Contrôledam
Normen denkt dat Herman de Jong zich tot Spellingpaus heeft uitgeroepen. Spits hoor. Maar is het niet toevallig dat de nieuwelingen Dirk Vanhoof en Normen ook wel eens dezelfde zouden kunnen zijn (let op hun woonplaatsen). En wie zou Contrôlevrouw nu weer zijn?
Heren, heren, heren, blijft bij de les en voert een interessante discussie over wit en groen, TS en ABS, en dat soort dingen. Succes ermee!
Petra de Vries - Purmerend
HeiligLandStichting? Het kan zijn dat die spelling daar nu op de gevel staat. Maar dan is dat een blunder van zich progressief wanenen katholieken in het Groesbeekse. Ik ben er vroeger wel met schoolreisje geweest en heb nog een ansicht in mijn foto-album. En daarop staat heel gewoon en heel correct Heilig-Landstichting.
Er zijn tegenwoordig veel bedrijven en instellingen die de spelling verminken zoals ClubHuis of Club-Huysch of zoiets. Dezelfde kinderachtigheid als het Kluphuis uit de jaren zestig.
Mijn hemel, wat een kleuters in dit taalgebied. Wat een ellende. En dat HeiligLandStichting zal dan NU wel bestaan - ik geloof Normen wel - maar het blijft een onzinspelling van knutselaars die te veel slecht gespeld goedkoop drukwerk hebben gelezen. Bepaald geen heilige inspiratiebron gebruikt dus.
Waarom schrijven we in dit land niet allemaal normaal?
Petra de Vries - Purmerend
Nachbars tip is nuttig; dit soort stijlboeken (ook van de Volkskrant) bevatten vaak nuttige tips en de zaak staat overzichtelijk bij elkaar.
Wat Callens zei dat ik geen taalkundige kennis maar wel emoties heb is echt zo'n dooddoener. Natuurlijk heb ik emoties net als iedereen. Maar die spellingkwesties die we hier bespreken hebben heel weinig met taalkundige kennis te maken. Onze hele spelling, of je het nu leuk vindt of niet, steunt voor het grootste deel op de traditie. Dat er een reeks 'argumenten' voor reïntegratie, re-integratie, reintegratie of re integratie bestaan weet ik heus wel. Alleen en daar gaat het hier om, zijn er geen 'taalkundige'redenen om reïntegratie anders te gaan schrijven.
Gerard Nachbar - Almere
Normen, vecht niet langer tegen windmolens. Koop bij een goede boekwinkel in Nijmegen voor 20 euro Jaap de Bergs vierde editie van TROUW SCHRIJFBOEK. (ISBN 90 417 0644 5). Dit boek gaat overigens over veel meer dan spelling. Niet alleen stijlgids voor de krantemaker maar ook leesgids voor de krantelezer - en schrijfgids voor de leek.
Trouw belijdt de witte spelling. De diverse onderwerpen van het WB komen ook hier aan de orde. De witte tussen-n is vrij. De spellingsuggesties voor de tussen-n zijn gebaseerd op de pannekoek-, pannenset-, klokketoren- en boerendochterregel. Wie een en ander goed bestudeert en de relevante lemmata in de woordenlijst bekijkt, ziet dat deze regels in feite de tussen-n à la '1954' inhouden ;-)
Wie met veel vrije tijd en de relevante woordenlijsten bij de hand kan eens nagaan welke woorden in 1954 qua tussen-n zijn gewijzigd? Ik heb de indruk dat veel woorden alternerend wel of geen tussen-n krijgen.
Gerard Nachbar - Almere
@Dirk Vanhoof - Nijmegen
Zie http://www.kookdiscussie.nl/t308-waar-komt-de-naam-blinde-vink-vandaan.html
voor meer info.
In Nederland zijn blinde vinken bij de slager verkrijgbaar.
Misschien is 'kip zonder kop' het equivalent van 'vogel zonder kop'?
Dirk Vanhoof - Nijmegen
Op het internet publiceer ik een Vlaams-Nederlandse woordenlijst. Het Vlaamse woord 'vogel-zonder-kop' wordt in het Algemeen Nederlands aangeduid als 'blinde vink'. Of is het 'blindevink' (vgl. blindedarm, blindeman, welke wel in het Witte Boekje staan)?
Overige reacties:
1-20 | 21-40 | 41-60 | 61-80 | 81-100 | 101-120 | 121-140 |
141-160 | 161-180 | 181-200 | 201-220 | 221-240 | 241-260 | 261-280 |
281-300 | 301-320 | 321-340 | 341-360 | 361-380 | 381-400 | 401-420 |
421-440 | 441-460 | 461-480 | 481-500 | 501-520 | 521-540 | 541-560 |
561-580 | 581-600 | 601-620 | 621-640 | 641-660 | 661-680 | 681-700 |
701-720 | 721-740 | 741-760 | 761-780 | 781-800 | 801-820 | 821-840 |
841-860 | 861-880 | 881-900 | 901-920 | 921-940 | 941-960 | 961-980 |
981-1000 | 1001-1020 | 1021-1040 | 1041-1060 | 1061-1080 | 1081-1100 | 1101-1120 |
1121-1140 | 1141-1160 | 1161-1180 | 1181-1200 | 1201-1220 | 1221-1240 | 1241-1260 |
1261-1280 | 1281-1300 | 1301-1320 | 1321-1340 | 1341-1360 | 1361-1380 | 1381-1400 |
1401-1420 | 1421-1440 | 1441-1460 | 1461-1480 | 1481-1500 | 1501-1520 | 1521-1540 |
1541-1560 | 1561-1580 | 1581-1600 | 1601-1620 | 1621-1640 | 1641-1660 | 1661-1680 |
1681-1700 | 1701-1720 | 1721-1740 | 1741-1760 | 1761-1780 | 1781-1800 | 1801-1820 |
1821-1840 | 1841-1860 | 1861-1880 | 1881-1900 | 1901-1920 | 1921-1940 | 1941-1960 |
1961-1980 | 1981-2000 | 2001-2020 | 2021-2040 | 2041-2060 | 2061-2080 | 2081-2100 |
2101-2120 | 2121-2140 | 2141-2160 | 2161-2180 | 2181-2200 | 2201-2220 | 2221-2240 |
2241-2260 | 2261-2280 | 2281-2300 | 2301-2320 | 2321-2340 | 2341-2360 | 2361-2380 |
2381-2400 | 2401-2420 | 2421-2440 | 2441-2460 | 2461-2480 | 2481-2500 | 2501-2520 |
2521-2540 | 2541-2560 | 2561-2580 | 2581-2600 | 2601-2620 | 2621-2640 | 2641-2660 |
2661-2680 | 2681-2700 | 2701-2720 | 2721-2740 | 2741-2760 | 2761-2780 | 2781-2800 |
2801-2820 | 2821-2840 | 2841-2860 | 2861-2880 | 2881-2900 | 2901-2905 |
